|
Rheswm
dros ddewis y llyfr:
Dewiswyd y llyfr hwn gan ei fod wedi'i ysgrifennu gan awdur
llyfrau plant adnabyddus a phoblogaidd iawn yn y Ffrangeg a'i fod yn trafod
thema sy'n gyffredin i bawb... tyfu i fyny a mynd allan ar eich pen eich
hunan.
Crynodeb:
Mae cwrc ath i ifanc yn penderfynu mynd allan un noson ond mae
ei fam bryderus yn gofyn i'w dad ei ddilyn i wneud yn siwr ei fod yn iawn.
Mae'r cwrcath yn cael hwyl fawr yn darganfod pethau ond mae'n ddiofal
iawn. Yn ffodus, mae ei dad yno i'w achub ond mae'n aros o'r golwg. Mae'r
cwrc ath i bach yn cwrdd â chath fach ac maen nhw'n cael profiadau
sy'n eu dychryn: mae llygoden fawr anferth yn ceisio'u dal ond mae'r tad
yn eu hachub. Mae'r llygoden fawr yn dal ar eu hôl ond, y tro yma,
mae'r cwrc ath i bach yn ymdopi ar ei ben ei hunan ac yn mynd adref yn
hapus, er mawr ryddhad i'w rieni pryderus. Yr unig drafferth yw
ei fod eisiau mynd allan nos drannoeth hefyd!
Cyfieithiad:
Mae Groucho'n treulio pob nos yn gath fach dda yn ei wely,
ond heno...
... mae Groucho'n neidio trwy'r ffenest ac yn mynd allan ar ei
ben ei hunan.
Roedd ei rieni'n disgwyl iddo wneud hynny.
Mam: 'Dyma ni. Rwy'n gallu ei glywed. Mae'n mynd allan.'
Tad: 'Ydi, cariad. Rwy'n gallu ei weld. Heno yw'r noson.'
Mae'r holl gath-rieni'n disgwyl yn bryderus am y noson hon: y noson pan
fydd eu cath fach yn mynd allan hebddyn nhw am y tro cyntaf.
Beth pe bai'r peth bach yn mynd ar goll? Neu'n syrthio oddi ar y to neu
i mewn i dwll? A hyd yn oed yn waeth: mae ‘na lygoden ffyrnig, sydd eisoes
wedi llarpio sawl cath fach, yn crwydro'r ardal...
Fodd bynnag, ym myd y cathod mae ‘na reol, rheol euraid: pan fydd cath
ifanc yn mynd allan ar ei ben ei hunan am y tro cyntaf, yn y nos, mae
ei rieni'n gadael llonydd iddo. Byddai peidio â gadael i'w cath
fath fynd allan yn y nos yn achos cywilydd ym myd y cathod.
Mam: 'Ond efallai y dylet ti ei ddilyn, heb gael dy weld!'
Tad: 'Rwyt ti'n iawn. Fydd neb yn gwybod. Ta beth, os arhosa
i yma trwy'r nos, fe fyddai i wedi drysu.'
Mae'n noson dawel. Mae popeth yn brydferth. Yn y nos, gall unrhyw beth
ddigwydd.
Mae Groucho'n edrych ymlaen at noson gyffrous gydag anturiaethau hudolus.
Yn y nos, mae cathod yn cysgu, yn darllen, yn cofleidio, yn crwydro neu'n
cael partïon.
Yn y nos, mae Groucho'n sylwi nad llwyd yw lliw pob cath.
Yna, mae'n sylwi ar gysgodion mawr, dieithr o'i gwmpas ym mhob man.
Does dim ofn cysgodion ar Groucho ... dim ond rhai sy'n rhy fawr neu'n
rhy ryfedd.
Weithiau, mae'r nos yn chwarae gêm ac yn rhoi cysgodion dychrynllyn
i bethau hollol ddiniwed.
Weithiau, mae'r nos yn rhoi'r gorau i gael hwyl...
Groucho: 'Groucho yw fy enw i'
Kitty : 'Kitty ydw i .'
Groucho: 'Dyma'r tro cyntaf i mi ddod allan ar fy mhen fy hunan'
Kitty: 'A minnau.'
Groucho & Kitty: 'Y LLYGODEN FAWR!'
Rhedeg i ffwrdd yw'r unig ffordd i ddianc.
Ond dydi hi ddim yn frwydr gyfartal.
Yn ffodus, mae'r llygoden fawr yn baglu.
Mae'n syrthio, ond mae'n codi'n syth, yn gynddeiriog, ac yn ailddechrau
rhedeg ar eu hôl cwrso .
GWAITH AR Y FFORDD
'Ar yr eiliad olaf', meddai Groucho wrth Kitty, 'Cer di i'r dde ac fe
af innau i'r chwith.'
Cyn gynted ag y dywedodd hynny, roedd wedi'i wneud!
A'r llygoden fawr ... ? Pa lygoden fawr? Does dim llygoden fawr.
Tad: 'Da was!!'
Kitty: 'Am noson wych!' meddai Kitty, ond wedyn dywedodd: 'Mae'n
rhaid i ni fynd adre nawr! Mae pawb yn gwybod bod cathod bob amser
yn mynd adref cyn y wawr.' Mae Groucho'n sylweddoli pa mor hapus y mae'n
teimlo wrth hebrwng ei ffrind adref.
Mae Groucho a Kitty yn trefnu i gwrdd eto, maen nhw'n ffarwelio ac mae
Groucho'n mynd adref ar ben ei ddigon!
'O, ‘mach i!' meddai ei fam.
'Machgen i!' meddai dad.
'Wyt ti'n iawn, was?'
'Ydw, wrth gwrs!'
'Wyt ti wedi torri rhywbeth?'
'Nac ydw, siwr!'
'Ddigwyddodd rhywbeth ofnadwy?'
'Naddo, mam...
ond rwy am fynd allan eto nos yfory.'
(working translation for educational
purposes only)
Gweithgareddau
i'w gwneud yn yr ysgol:
1. Mae pob plentyn yn gwybod am gyffro gwneud rhywbeth am y
tro cyntaf. Mewn grwpiau bach, gofynnwch i'r plant lunio drama fer sy'n
cyfleu digwyddiad fel hyn. Yna, gellir eu rhannu â gweddill
y dosbarth.
2. Mae'n debyg bod yr adeilad y mae'r cathod yn 'byw' ynddo yn wahanol
iawn i gartrefi plant Cymru. Efallai yr hoffai rhai o'r plant dynnu
llun o'u syniad nhw o'r adeilad cyfan ac, o bosib, wneud ychydig o waith
ar bensaernïaeth Ffrainc, gan ganolbwyntio ar y cyfnod pryd y codwyd
yr adeilad hwn.
3. Ar dudalennau 14/15 dywedir ' Yn y nos, mae Groucho'n sylwi nad
llwyd yw lliw pob cath'.
Mae hyn yn gwrth-ddweud dywediad Ffrangeg 'Llwyd yw pob cath yn y nos'.
Efallai yr hoffech drafod yr hyn a ddarganfu Groucho gyda'r plant.
Hefyd, gallech chi a'r dosbarth wneud rhestr o ddywediadau Cymraeg neu
Saesneg y mae'r plant yn eu gwybod a gofyn iddynt ysgrifennu pennill neu
stori fer wedi'i seilio ar newid bach i'r geiriad. Er enghraifft, gellir
aralleirio 'I'r pant y rhed y dwr' fel 'I'r pant y rhed y ddiod pan gwymp
y cwpan' etc. (Troi “Here today, gone tomorrow” yn “Hare today, stew tomorrow”
a gynigir yn y Saesneg).
Pethau i'w
hystyried:
Mae'r dywediad sy'n cyfateb i 'Cyn gynted ag y dywedodd hynny, roedd
wedi'i wneud!' (t.25) bron air am air yn y Ffrangeg a'r Saesneg.
Os yw'r plant yn dysgu iaith arall, efallai yr hoffech gymharu dywediadau
eraill sydd bron yr un peth. Yn y Sbaeneg, er enghraifft, yr hyn a ddywedir
am 'tynnu coes' yw 'tynnu gwallt'!
Sylwer Ceir rhagor o weithgareddau'n ymwneud â
llenyddiaeth ac iaith yn Picture Books sans Frontières
sydd ar gael gan
tb@trentham-books.co.uk neu www.amazon.co.uk
|